AktuelnostiLjudiNa današnji dan

Umro je kralj Milan Obrenović

Na današnji dan 11. februara 1901. godine u Beču je od upale pluća umro kralj Milan Obrenović.

Rođen je 22. avgusta 1854. godine u Marašešti kod Jašija u Rumuniji, i bio je unuk Miloševog brata Jevrema, posle čije pogibije je došao u Kragujevac, gde je brigu o njemu preuzeo knez Mihailo Obrenović.

Nakon ubistva kneza Mihaila u Košutnjaku, na predlog ministra Milivoja Blaznavca za novog naslednika proglašen je tada četrnaestogodišnji Milan Obrenović, a pošto je bio maloletan, umesto njega je do 1872. godine vladalo namesništvo u sastavu Milivoje Blaznavac, Jovan Ristić i Jovan Gavrilović.

Oženio se 1875. Natalijom Petrovnom Kreško, koja je bila rusko-moldavskog porekla i sa njom dobio sina Aleksandra. Zbog različitih političkih mišljenja (Natalija je bila naklonjenija Rusiji, a Milan Austriji), kao i nesuglasica u privatnom životu, ovaj brak nije uspeo. Natalija je kasnije morala da napusti Srbiju i tokom izgnanstva viđala je samo svog sina.

Po preuzimanju vlasti vodio je dva rata protiv Turske, prvi 1876, u kom je poražen i drugi naredne godine, posle čega je na Berlinskom kongresu Srbija dobila nezavisnost i proširila svoju teritoriju. Posle Berlinskog kongresa Milan se sve više okreće Beču i 1881. godine zaključuje Tajnu konvenciju, kojom Srbija postaje zavisna od Austrije, ali od nje dobija međunarodno priznanje da postane kraljevina.

Već naredne godine to se i događa i Milan Obrenović tako postaje prvi novovekovni kralj Srbije. U to vreme počinju da se stvaraju i političke stranke u Srbiji. Stvorene su  Narodna radikalna stranka sa Nikolom Pašićem na čelu, Liberalna stranka sa vođom Jovanom Ristićem i Naprednjačka stranka kao stranka kralja Milana.

U narednom periodu kralj Milan se pozvao na pravo da osnuje stajaću vojsku, i strahujući od mogućih pobuna naredio je da se pokupi oružje od naroda i stavi u magacine. Seljaci Timočke krajine pružili su otpor u sakupljanju oružja i po nagovoru Radikalne stranke odbili da ga predaju, te je 1883. godine izbila Timočka buna, koju je vojska ugušila. Posle gušenja bune, kralj počine da progoni radikale zbog čega se mnogi pripadnici ove stranke, kao i njihov vođa Nikola Pašić, sklanjaju u Bugarsku. Kada se 1885. godine Bugarska ujedinila sa Istočnom Rumelijom Milan je, naglašavajući da je došlo do poremećaja ravnoteže snaga na Balkanu i da su prekršene odluke Berlinskog kongresa, objavio rat Bugarskoj. U kratkotrajnom ratu Srbija je poražena na Slivnici, Bugari su osvojili Pirot, ali su mirom potpisanim u Bukureštu 1886. godine granice ostale nepromenjene. Posle ovog rata pokušan je još jedan atentan na kralja, koji nije uspeo.

Godine 1888. kralj Milan je, nakon sporazuma sa radikalima, pristao na donošenje veoma demokratskog ustava. Ipak, ne želeći da vlada po tom ustavu, na proslavi Dana Kraljevine početkom 1889. godine kralj Milan je objavio svoju abdikaciju i odredio tri namesnika (Ristića, Protića i Belimarkovića), koji je trebalo da vladaju do punoletstva kralja Aleksandra.

Po silasku sa prestola kralj Milan je uglavnom boravio u inostranstvu, ali je i dalje dolazio u Srbiju i znatno uticao na odluke koje je donosio Aleksandar.

Bio je zadužen za reorganizaciju srpske vojske u kojoj je bio veoma uticajan. Međutim, sukobi sa sinom su počeli posle Aleksandrove odluke da se oženi Dragom Mašin, zbog čega ga je Milan prekorevao i nije mu dao blagoslov.

Krajem 1900. godine, on je zauvek napustio Srbiju i jedno vreme boravio u Karlsbadu, zatim u Temišvaru, da bi na kraju umro u Beču u 47. godini života.

Sahranjen je u Manastiru Krušedol.

Od važnih događaja u vezi sa Srbijom na ovaj dan izdvajamo još:

1754. godine rođen je ustanik Tanasko Rajić;
1817. godine rođen je pesnik, pravnik i političar Jovan Subotić;
1954. godine rođena je glumica Zlata Petković;
1953. godine umro je slikar Uroš Predić;
1967. godine umro je slikar, jedan od osnivača i prvih nastavnika Akademije likovnih umetnosti u Beogradu, Milo Milunović;
1993. godine umrla je pesnikinja, književnica i akademik Desanka Maksimović.

MK

MK

Fondacija Srpski Legat je osnovana sa ciljem da svojim aktivnostima očuva istoriju, tradiciju i kulturu Srbije i podseti na lepe i svetle trenutke srpske istorije kako bi inspirisali sadašnje i buduće građane Srbije, njihovo dostojanstvo i nacionalne vrednosti koje su vremenom potisnute i delimično zaboravljene.

44536555_1371994246271272_1886710443720835072_n
Prethodni članak

MISAO DANA

Podloga - Copy - Copy - Copy - Copy (6)
Naredni članak

MISAO DANA