AktuelnostiLjudiNa današnji dan

U Marseju je ubijen kralj Aleksandar Karađorđević

Na današnji dan, 9. oktobra 1934. godine, dvadesetak minuta posle 16 časova, u Marseju je prilikom zvanične posete Francuskoj izvršen atentat na kralja Aeksandra Karađorđevića. Organizatori atentata bili su Pavelićeve ustaše i pripadnici VMRO-a, koji su imali podršku Musolinijeve Italije, a obučavali su se u Mađarskoj, na imanju udaljenom desetak kilometara od jugoslovenske granice. Pošto su od mađarske tajne službe dobili lažne čehoslovačke i mađarske pasoše, plan je bio da dvojica atentatora, Černozemski i Kralj, sačekaju kralja Aleksandra u Marseju, a druga dvojica, Rajić i Pospišil, u Parizu, gde bi akcija bila ponovljena u slučaju da napad u Marseju propadne. Postoje podaci da je i jugoslovenska obaveštajna služba imala informacije o pripremi atentata, te da je o tome bio obavešten i ambasador u Parizu, koji je tražio da se odustane od iskrcavanja u Marseju, ali je kralj to navodno odbio. U 16 časova, uz počasnu topovsku paljbu iz Stare luke, označeno je svečano pristajanje razarača „Dubrovnik“, pa je nakon kraće ceremonije stupanja kralja na francusko tlo, praćena konjanicima krenula svečana povorka automobila. Masa ljudi na trotoarima bila je odvojena od kolovoza „živom ogradom“ od policajaca, a kralj je sedeo na zadnjem desnom sedištu luksuznog automobila, u društvu francuskog ministra inostranih poslova Luja Bartua. Iz gomile je iznenada iskočio Černozemski sa buketom cveća u rukama, ispod koga je držao pištolj. Buket je brzo bacio i skočivši na papučicu automobila počeo da puca u kralja i ostale u automobilu. Atentator je savladan i još istog dana je umro u kancelariji francuske službe bezbednosti od rana zadobijenih tokom atentata. Nažalost, malo posle 17 časova ranama je podlegao i kralj Aleksandar, kao i ministar Bartu. Ostala trojica atentatora su pohapšena i osuđena na doživotnu robiju, dok je Pavelić u odsustvu osuđen na smrt, no pošto Italija nije htela da ga izruči Franscuskoj, on je umro tek četvrt veka kasnije u Madridu, nakon što je bio poglavnik NDH u kojoj je tokom Drugog svetskog rata na najokrutnije načine smrt našlo stotine hiljada ljudi.

Od važnih događaja u vezi sa Srbijom na ovaj dan izdvajamo još:

1854. godine rođen je naučnik, pronalazač, akademik i dobitnik Pulicerove nagrade, Mihajlo Pupin;
1892. godine rođen je književnik, diplomata, akademik i dobitnik Nobelove nagrade za književnost, Ivo Andrić;
1895. godine rođen je muzičar i dirigent Vlastimir Pavlović Carevac;
1915. godine umro je pesnik Velimir Rajić;
1936. godine rođena je rukometašica, teniserka i teniski trener Jelena Genčić;
1944. godine počela je Treća moskovska konferencija na kojoj su britanski premijer Vinston Čerčil i lider SSSR Josif Visarionovič Staljin razmatrali problem Poljske, Grčke i Jugoslavije i dogovarali se o uređenju Evrope posle Drugog svetskog rata;
1996. godine umro je dramski pisac Aleksandar Popović;
2012. godine umro je vajar, istoričar umetnosti, likovni kritičar i teoretičar vizuelnih umetnosti Kosta Bogdanović.

 

MK

MK

Fondacija Srpski Legat je osnovana sa ciljem da svojim aktivnostima očuva istoriju, tradiciju i kulturu Srbije i podseti na lepe i svetle trenutke srpske istorije kako bi inspirisali sadašnje i buduće građane Srbije, njihovo dostojanstvo i nacionalne vrednosti koje su vremenom potisnute i delimično zaboravljene.

kosarka
Prethodni članak

Odigrana je prva košarkaška utakmica u Beogradu

msusuc
Naredni članak

Umro je profesor i akademik Milenko Šušić