AktuelnostiLjudiNa današnji dan

Rođen je vojvoda Živojin Mišić

Na današnji dan, 19. jula 1855. godine u Struganiku kod Mionice je rođen srpski vojvoda Živojin Mišić, učesnik svih ratova koje je Srbija vodila od 1876. godine do 1918, i jedan od najistaknutijih vojskovođa u Prvom svetskom ratu.

Osnovnu školu je započeo u Ribnici, a završio u Kragujevcu. Gimnaziju je pohađao u Kragujevcu i u Beogradu, u Prvoj beogradskoj gimnaziji.

Vojno obrazovanje je sticao u Artiljerijskoj školi u Beogradu i austrijskoj Streljačkoj školi, a na Vojnoj akademiji u Beogradu je predavao od 1898. do 1904. godine.

U srpsko-turskim ratovima je komandovao bataljonom i tu stekao prva ratna iskustva. Nakon Majskog prevrata je penzionisan u činu generalštabnog pukovnika, pošto je smatran suviše bliskim svrgnutoj dinastiji Obrenovića i zbog sumnje da je neprijateljski raspoložen prema zaverenicima.

Međutim, tokom aneksione krize, na lični zahtev načelnika Vrhovne komande generala Radomira Putnika, aktiviran je i postavljen za njegovog pomoćnika, što je bio i tokom balkanskih ratova.

U čin generala je unapređen posle Kumanovske bitke, a istakao se pravilnom procenom i na početku bitke na Bregalnici. Po završetku rata, po drugi put je penzionisan. Ipak, pred izbijanje Prvog svetskog rata je još jednom reaktiviran i postavljen za pomoćnika načelnika štaba Vrhovne komande.

U Kolubarskoj bici je na sopstveno insistiranje zamenio ranjenog i bolesnog komandanta generala Petra Bojovića i preuzeo komandu nad Prvom armijom. Povrativši joj poljuljani moral, uspeo je da zaposedne Suvoborski greben i potpuno razbije austrougarske trupe.

Taktika koju je primenio u situaciji kada je srpska vojska bila brojčano više nego dvostruko slabija i danas se izučava na vojnim akademijama, a za to je Živojin Mišić unapređen u čin vojvode.

Kasnije je učestvovao u povlačenju preko Kosova i Albanije, rukovodio pripremama za proboj Solunskog fronta i ofanzivom srpske vojske koja je usledila, odbacivši zahteve savezničke komande da se obustavi napredovanje Prve armije Petra Bojovića.

Vojvoda Živojin Mišić je preminuo posle duge i teške bolesti, i lečenja u inostranstvu, 20. januara 1921. godine u Beogradu.

Uz najveće počasti, ispraćajem u kome je učestvovao skoro ceo Beograd,  sahranjen je dva dana kasnije na Novom groblju. Tokom života je napisao mnoge rasprave iz oblasti ratne veštine, kao i knjigu Strategija, koja je odmah uvršćena u obaveznu lektiru oficirskog kora, a sa nemačkog je preveo Taktiku od Balka.

Svoje memoare je započeo da piše tokom lečenja u Francuskoj, a knjiga Moje uspomene je objavljena tek 1969. godine.

Nosilac je najviših odlikovanja kako domaćih tako i stranih, a njegov lik je ovekovečen i u brojnim književnim, muzičkim i likovnim delima.

Mnoge ulice i škole nose njegovo ime, kao i kasarna u Valjevu, dok je njegova rodna kuća 1987. godine pretvorena u spomen-muzej.

Dan Mišićevog rođenja se obeležava kao praznik Mioničke opštine, a od 1998. godine u Mionici se priređuju i Mišićevi dani.

Od važnih događaja u vezi sa Srbijom na ovaj dan izdvajamo još:

1427. godine umro je despot Stefan Lazarević;
1883. godine iz Beča su trideset godina nakon njegove smrti, preneti posmrtni ostaci pesnika Branka Radičevića i sahranjeni na brdu Stražilovo iznad Sremskih Karlovaca;
1925. godine rođen je džez-pijanista, kompozitor i dirigent Bora Roković;
1936. godine umro je srpki geolog, političar i akademik Jovan Žujović;
1937. godine u Beogradu je došlo do sukoba policije i demonstranata koji su protestovali zbog podnošenja skupštini na ratifikaciju konkordata između Vatikana i Kraljevine Jugoslavije. Konkordat je potpisan u julu 1935, ali zbog otpora javnog mnjenja nije stupio na snagu;
1945. godine umro je major Dragutin Gavrilović;
1956. godine potpisana je Brionska deklaracija;
1979. godine umro je novinar i urednik Radio Beograda Radivoje Raća Marković;
1984. godine umro je kompozitor i pedagog Marko Tajčević.

MK

MK

Fondacija Srpski Legat je osnovana sa ciljem da svojim aktivnostima očuva istoriju, tradiciju i kulturu Srbije i podseti na lepe i svetle trenutke srpske istorije kako bi inspirisali sadašnje i buduće građane Srbije, njihovo dostojanstvo i nacionalne vrednosti koje su vremenom potisnute i delimično zaboravljene.

Ilija_Đuričić
Prethodni članak

Rođen je fiziolog, profesor i akademik Ilija Đuričić

krf
Naredni članak

Potpisana je Krfska deklaracija