AktuelnostiLjudiNa današnji dan

Rođen je vladika Nikolaj Velimirović

Na današnji dan, 23. decembra 1880. godine po julijanskom, odnosno 4. januara 1881. godine po gregorijanskom kalendaru, u selu Leliću kod Valjeva rođen je Nikola, kasnije poznat kao sveti vladika Nikolaj Velimirović. Osnovno obrazovanje sticao je u obližnjem manastiru Ćelije, posle čega je gimnaziju pohađao u Valjevu, a bogosloviju u Beogradu. Kratko vreme je bio učitelj u selima kod Valjeva, posle čega je otišao na studije u inostranstvo, te je učio u Nemačkoj, Engleskoj i Švajcarskoj. Teologiju je doktorirao na starokatoličkom Teološkom fakultetu u Bernu 1908. godine, a filozofiju u Ženevi godinu dana kasnije. Po povratku se teško razboleo, nakon čega je u manastiru Rakovica primio monaški čin i ime Nikolaj. Svoje obrazovanje nastavio je na Duhovnoj akademiji u Petrogradu i obilazeći Rusiju, u kojoj je proveo godinu dana, da bi zatim postao suplent Bogoslovskog fakulteta u Beogradu, gde je predavao filozofiju, psihologiju, logiku, istoriju i strane  jezike. U to vreme je započeo i seriju svojih čuvenih beseda i predavanja širom Srbije, kao i sve aktivnije učešće u javnom životu, što je naročito došlo do izražaja tokom balkanskih ratova i Prvog svetskog rata. Za vreme Velikog rata Nikolaj je bio poslat u diplomatsku misiju u Britaniju i Ameriku, gde je boravio do 1919. godine i zastupao nacionalne interese i prava Srba, zalažući se za stvaranje zajedničke države balkanskih naroda. Dok je još boravio u inostranstvu izabran je za episkopa žičkog, odakle je ubrzo, krajem 1920. godine premešten na Ohridsku episkopiju, da bi po ukidanju Ohridske eparhije bio postavljen za episkopa ohridsko-bitoljskog sa sedištem u Bitolju, pa ponovo 1934. godine vraćen u Žiču kao episkop žički sa sedištem u Kraljevu. Sa dolaskom Drugog svetskog rata u našu zemlju i nemačkom okupacijom, biva uhapšen i zatvoren prvo u manastir Ljubostinju, onda u manastir Vajlovicu kod Pančeva, pa septembra 1941. godine u koncentracioni logor Dahau, iz koga je ubrzo pušten uz posredovanje generala Milana Nedića. Godine 1946. stigao je u SAD, gde je ostao do kraja života i radio kao teolog i prosvetitelj. Umro je 18. marta 1956. godine i sahranjen je u porti Crkve Svetog Save u Libertvilu. Njegovi posmrtni ostaci preneti su 12. maja 1991. godine u rodni Lelić, a maja 2003. godine Srpska pravoslavna crkva proglasila ga je za sveca. Ipak, o ličnosti Nikolaja Velimirovića i danas postoje oprečna mišljenja, delom zbog njegovih stavova koje je izneo u knjizi Kroz tamnički prozor, a delom zbog poznanstava i saradnje sa Ljotićem i Nedićem. U SFRJ njegova dela bila su dugo vremena zabranjena, te su ponovo počela da se štampaju tek osamdesetih godina prošlog veka, a neka od njih su: Religija Njegoševa, Moje uspomene iz Boke, Mesto Srbije u svetskoj istoriji, Rat i Biblija, Nove besede pod Gorom, Ohridski prolog  i mnoga druga.

Od važnih događaja vezanih za Srbiju na ovaj dan izdvajamo još:
1892.godine rođen je pisac, književni kritičar i akademik Milan Bogdanović;
1960.godine rođen je glumac Branimir Brstina.

Srpski Legat

Srpski Legat

Fondacija Srpski Legat je osnovana sa ciljem da svojim aktivnostima očuva istoriju, tradiciju i kulturu Srbije i podseti na lepe i svetle trenutke srpske istorije kako bi inspirisali sadašnje i buduće građane Srbije, njihovo dostojanstvo i nacionalne vrednosti koje su vremenom potisnute i delimično zaboravljene.

Oto Bihalji
Prethodni članak

Rođen je Oto Bihalji Merin, osnivač „Nolita”

PAPULA 1
Naredni članak

STARI RECEPTI: ŠUMADIJSKA  PAPULA