LjudiNa današnji dan

Okončan je život kralja Stefana Dečanskog

Na današnji dan, 11. novembra 1331. godine u utvrđenom gradu Zvečanu, gde je bio zatvoren sa ženom i decom, pod nerazjašnjenim okolnostima se završio život srpskog kralja Stefana Dečanskog. Bio je sin kralja Milutina, a na presto je došao početkom 1322. godine, nakon očeve smrti i nekoliko meseci sukoba oko vlasti u kojima su još učestvovali Dragutinov sin Vladislav i drugi Milutinov sin, Stefanov polubrat, Konstantin. Dečanski je još kao mladić bio talac na tatarskom dvoru, gde ga je Milutin poslao kao jemstvo za mir, a potom je nakon jedne Stefanove pobune dao da ga oslepe, i poslao ga sa ženom i decom na čuvanje u Carigrad. Ipak, ispostavilo se da nije slep, što mu je umnogome i pomoglo da dođe na presto, jer su ljudi u tome videli božje delo. Kao vladar prvenstveno se trudio da održi i učvrsti pozicije koje je zatekao, a u okviru uspešnih ratova i očuvanja granica, posebno je važna bila bitka na Velbuždu 1330. godine, kada je savladao Bugare ne dozvolivši zajedničku akciju njih i Vizantije protiv Srbije, koja je trebalo da usledi, time što je on prvi napao, pre nego što su stigli da se spoje. U toj bici je poginuo i bugarski car Mihailo Šišman, čije je telo zatim doneto Dečanskom pred noge, i koji ga je sahranio u Crkvi Svetog Đorđa u Starom Nagoričinu kod Kumanova. I upravo kada je delovalo da je osigurao presto i otklonio opasnosti spolja, i kada je polako završavao svoju zadužbinu – Manastir Dečane, izgleda da je počela da raste napetost u odnosima sa sinom, mladim kraljem Dušanom, koja će naredne 1331. godine preći i u otvoren sukob, što će ga, kako se ispostavilo, na kraju koštati života. Tačno trajanje tog sukoba, kao i razlog zbog koga je izbio, danas se ne može tvrditi sa sigurnošću. Postoje dve protivrečne verzije. Po jednoj je krivica na Dečanskom, koji je omrznuo Dušana i napao ga, iako je ovaj izbegavao sukob, a po drugoj krivac je Dušan, čije su podozrenje po pitanju nasleđa i strah da neće postati kralj podsticale velmože, i mada je  pripreman za presto još od svoje trinaeste godine, uvek je postojao  strah zbog dece njegovog oca iz drugog braka.  Bilo kako bilo, posle nekoliko sukoba i pokušaja uspostavljanja mira između oca i sina, Dušan je pritisnut navaljivanjem svojih velikaša krenuo sa vojskom na Dečanskog, koji je bio iznenada opkoljen u svom dvoru u Nerodimlji, krajem avgusta 1331. godine. Uspeo je da pobegne u Tvrđavu Petrič, a u Dušanove ruke su pali dvor, riznica, kao i maćeha Marija Paleolog sa svojom decom.  Dušan je zatim opkolio oca  u Petriču i prisilio ga na predaju, posle čega ga je zajedno sa ženom i decom iz drugog braka zatvorio u Zvečansku tvrđavu, gde je Dečanski na današnji dan najverovatnije ubijen od strane vlastele, mada postoji i verzija po kojoj je umro prirodnom smrću. U svakom slučaju, Stefan Dečanski, koji je nakon smrti uvršten u svece, sahranjen je 1335. godine u Dečanima, čiju je gradnju nastavio i završio njegov sin Dušan.

Od važnih događaja vezanih za Srbiju na ovaj dan izdvajamo još:

  1. godine umrla je kneginja Milica;
  2. godine u Beogradu je otkriven Spomenik zahvalnosti  Francuskoj;
  3. godine rođen je muzičar i pisac Dušan Prelević Prele;
  4. godine izašao je prvi broj Ilustrovane Politike;
  5. godine umro je glumac Dragomir Bojanić  Gidra.
Srpski Legat

Srpski Legat

Fondacija Srpski Legat je osnovana sa ciljem da svojim aktivnostima očuva istoriju, tradiciju i kulturu Srbije i podseti na lepe i svetle trenutke srpske istorije kako bi inspirisali sadašnje i buduće građane Srbije, njihovo dostojanstvo i nacionalne vrednosti koje su vremenom potisnute i delimično zaboravljene.

petar kralj
Prethodni članak

Umro je glumac Petar Kralj

Atelje 212
Naredni članak

Izvedena je prva predstava u Ateljeu 212