LjudiNa današnji dan

Na današnji dan rođen je vojvoda Živojin Mišić

Na današnji dan 1855. godine u Struganiku kod Mionice rođen je srpski vojvoda Živojin Mišić, učesnik svih ratova koje je Srbija vodila od 1876. godine do 1918, i jedan od najistaknutijih vojskovođa u Prvom svetskom ratu. Osnovnu školu je započeo u Ribnici, a završio u Kragujevcu. Gimnaziju je pohađao u Kragujevcu i u Beogradu, u Prvoj beogradskoj gimnaziji. Vojno obrazovanje sticao je u Artiljerijskoj školi u Beogradu i austrijskoj Streljačkoj školi, a na Vojnoj akademiji u Beogradu predavao je od 1898. godine do 1904. U srpsko-turskim ratovima komandovao je bataljonom i tu stekao prva ratna iskustva. Nakon Majskog prevrata penzionisan je u činu generalštabnog pukovnika, pošto je smatran suviše bliskim svrgnutoj dinastiji Obrenovića i zbog sumnje da je neprijateljski raspoložen prema zaverenicima. Međutim, tokom aneksione krize, na lični zahtev načelnika Vrhovne komande generala Radomira Putnika, aktiviran je i postavljen za njegovog pomoćnika, što je bio i tokom balkanskih ratova. U čin generala unapređen je posle Kumanovske bitke, a istakao se pravilnom procenom i na početku bitke na Bregalnici. Po završetku rata, po drugi put je penzionisan. Ipak, pred izbijanje Prvog svetskog rata još jednom je reaktiviran i postavljen za pomoćnika načelnika štaba Vrhovne komande. U Kolubarskoj bici je na sopstveno insistiranje zamenio ranjenog i bolesnog komandanta generala Petra Bojovića i preuzeo komandu nad Prvom armijom. Povrativši joj poljuljani moral, uspeo je da zaposedne Suvoborski greben i potpuno razbije austrougarske trupe. Taktika koju je primenio u situaciji kada je srpska vojska bila brojčano više nego dvostruko slabija i danas se izučava na vojnim akademijama, a za to je Živojin Mišić unapređen u čin vojvode. Kasnije je učestvovao u povlačenju preko Kosova i Albanije, rukovodio pripremama za proboj Solunskog fronta i ofanzivom srpske vojske koja je usledila, odbacivši zahteve savezničke komande da se obustavi napredovanje Prve armije Petra Bojovića. Nakon kapitulacije Centralnih sila i obrazovanja Kraljevine SHS, vojvoda Mišić je na predlog regenta Aleksandra, marta 1919. godine otišao u obilazak Hrvatske, da se lično uveri u tamošnje prilike, imajući na umu sve probleme od strane Hrvata i Slovenaca koji su pratili završetak rata i nastanak nove države. Po povratku sa putovanja regentu je izneo mišljenje da ne treba praviti zajedničku državu. On je predosetio ono što bi Srbima moglo da se dogodi u takvoj državi, i što se i jeste dogodilo tokom Drugog svetskog rata i kasnije, no nažalost njegov predlog nije prihvaćen. Vojvoda Živojin Mišić preminuo je, posle duge i teške bolesti i lečenja u inostranstvu, 20. januara 1921. godine u Beogradu. Uz najveće počasti, ispraćajem u kome je učestvovao skoro ceo Beograd, sahranjen je dva dana kasnije na Novom groblju. Tokom života je napisao mnoge rasprave iz oblasti ratne veštine, kao i knjigu Strategija, koja je odmah uvršćena u obaveznu lektiru oficirskog kora, a sa nemačkog je preveo Taktiku od Balka. Svoje memoare započeo je da piše tokom lečenja u Francuskoj, a knjiga Moje uspomene objavljena je tek 1969. godine. Nosilac je najviših odlikovanja kako domaćih, tako i stranih, a njegov lik ovekovečen je i u brojnim književnim, muzičkim i likovnim delima. Mnoge ulice i škole nose njegovo ime, kao i kasarna u Valjevu, dok je njegova rodna kuća 1987. godine pretvorena u spomen-muzej. Dan Mišićevog rođenja obeležava se kao praznik Mioničke opštine, a od 1998. godine u Mionici se priređuju Mišićevi dani.
Od važnih događaja vezanih za Srbiju na ovaj dan izdvajamo još:
1427. godine umro je despot Stefan Lazarević;
1883. godine iz Beča su trideset godina nakon njegove smrti, preneti posmrtni ostaci pesnika Branka Radičevića i sahranjeni na brdu Stražilovo iznad Sremskih Karlovaca;
1936. godine umro je srpki geolog, političar i akademik Jovan Žujović;
1937. godine u Beogradu je došlo do sukoba policije i demonstranata koji su protestovali zbog podnošenja skupštini na ratifikaciju konkordata između Vatikana i Kraljevine Jugoslavije. Konkordat je potpisan u julu 1935, ali zbog otpora javnog mnjenja nije stupio na snagu.
1945. godine preminuo je Dragutin Gavrilović, major Kraljevske jugoslovenske vojske i junak odbrane Beograda 1915. godine.
1956. godine lideri Jugoslavije, Indije i Egipta – Josip Broz Tito, Džavaharlal Nehru i Gamal Abdel Naser, potpisali su Brionsku deklaraciju o zajedničkoj protivblokovskoj politici, što je označilo početak stvaranja Pokreta nesvrstanih zemalja.

MK

MK

Fondacija Srpski Legat je osnovana sa ciljem da svojim aktivnostima očuva istoriju, tradiciju i kulturu Srbije i podseti na lepe i svetle trenutke srpske istorije kako bi inspirisali sadašnje i buduće građane Srbije, njihovo dostojanstvo i nacionalne vrednosti koje su vremenom potisnute i delimično zaboravljene.

Terazijska __esma 1876
Prethodni članak

Na današnji dan počela je izgradnja Terazijske česme (Izgradnja Terazijske česme)

krf
Naredni članak

Na današnji dan potpisana je Krfska deklaracija