AktuelnostiLjudiNa današnji dan

Krunisan je kralj Petar I Karađorđević

Na današnji dan, 21. septembra 1904. godine u Sabornoj crkvi u Beogradu je obavljeno krunisanje kralja Petra I Karađorđevića.

Tom činu su prethodili ubistvo kralja Aleksandra Obrenovića u takozvanom Majskom prevratu godinu dana ranije, vraćanje Ustava iz 1888. godine, izbor i poziv Petru Karađorđeviću, koji je tada živeo u Ženevi, da postane novi vladar Srbije. Nakon polaganja zakletve na vraćenom Ustavu leta 1903. godine, usledile su pripreme za svečano krunisanje, koje je imalo da se dogodi u godini obeležavanja jednog veka od Prvog srpskog ustanka pod vođstvom Petrovog dede Karađorđa.

Formiran je Glavni odbor na čelu sa arhitektom Mihailom Valtrovićem, koji je pored izrade vladarskih insignija, trebalo da osmisli i efemerni spektakl, čitavu svečanost koja je pratila čin krunisanja.

Kruna je izlivena od bronzane ručke Karađorđevog topa zaplenjenog od Turaka tokom Ustanka i izrađena je u Parizu, te poslata u Beograd neposredno pre krunasanja. Višednevnom svečanošću su osim prestonice bili obuhvaćeni i drugi srpski gradovi i manastiri, što je zabeleženo i na filmmskoj traci.

Autori filma o krunisanju kralja Petra su bila dvojica Britanaca pozvanih da prisustvuju ceremoniji, i pored diplomatskih problema i osude njihove vlade nastale usled svirepih događaja od prethodnog proleća i nekažnjavanja glavnih vinovnika beogradskog dvorskog pokolja.

U svakom slučaju, film snimljen o krunisanju kralja Petra I Karađorđevića je danas najstariji sačuvan filmski dokument ne samo kod nas, već i šire na Balkanu, a ujedno i jedan od prvih u svetu kojim se saopštava neka vest na taj način, putem pokretnih slika.

Od važnih događaja u vezi sa Srbijom na ovaj dan izdvajamo još:

1726. godine rođen je književnik i istoričar Jovan Rajić;
1793. godine rođen je književnik i profesor Georgije Magarašević;
1842. godine umro je Sava Tekelija, prvi Srbin doktor prava, osnivač Tekelijanuma, predsednik Matice srpske, dobrotvor, plemić, trgovac, filantrop i ktitor;
1846. godine rođen je socijalista i političar Svetozar Marković;
1931. godine rođen je kompozitor Vojislav Voki Kostić;
1958. godine rođen je kompozitor, gitarista i pevač rok grupe EKV, Milan Mladenović;
1998. godine umro je istoričar umetnosti, muzikolog i kompozitor Dragutin Gostuški;
2017. godine umro je etnomuzikolog i profesor Dragoslav Dević.

MK

MK

Fondacija Srpski Legat je osnovana sa ciljem da svojim aktivnostima očuva istoriju, tradiciju i kulturu Srbije i podseti na lepe i svetle trenutke srpske istorije kako bi inspirisali sadašnje i buduće građane Srbije, njihovo dostojanstvo i nacionalne vrednosti koje su vremenom potisnute i delimično zaboravljene.

Ludvig Vilhelm Badenski ubija Mustafa pašu kod Slankamena
Prethodni članak

BITKA NA BRDU MIHALJEVAC

miodrag-bulatovic
Naredni članak

MIODRAG BULATOVIĆ – ADAM PUSLOJIĆ