AktuelnostiNa današnji dan

Dogodio se „Akcident u Vinči”

Na današnji dan, 15. oktobra 1958. godine, dogodila se nuklearna nesreća u Institutu za nuklearne nauke u Vinči.

Jugoslavija je u to vreme bila jedna od prvih zemalja u svetu koja je razvijala nuklearnu energiju, pa je u Vinči instaliran nulti reaktor.

U eksperimentu koji se toga dana izvodio učestvovalo je šestoro ljudi, od kojih su dvojica bili apsolventi fizike na beogradskom PMF-u, koji su pripremali diplomske radove.

Došlo je do nekontrolisane reakcije i značajnog povećanja radioaktivnosti koju tamošnji aparati nisu mogli ni da izmere, te je jedan od apsolvenata, Života Vranić, izloživši sebe dodatnoj dozi zračenja zaustavio reaktor, čime je bilo izbegnuto curenje i još veća nesreća.

Sva šestorica ozračenih su odmah odvedeni u bolnicu u Beogradu, gde im ipak nije mogla da bude pružena adekvatna pomoć, pa su zahvaljujući kontaktima tadašnjeg direktora Vinče Pavla Savića, prebačeni na lečenje u pariski Institut Kiri.

Tu je njima prvi put u istoriji medicine izvršena transplatacija koštane srži, tada još uvek eksperimentalna i slabo proučena metoda lečenja, a izveo ju je lekarski tim dr Žorža Matea.

Značajno je reći da su davaoci koštane srži bili dobrovoljci iz Pariza, kojima je pritom bilo predočeno da postoje rizici i po živote donora, kao i da su posledice zahvata još uvek nepoznate. Pet od šest učesnika ove nesreće je preživelo, a jedino je Vranić, najbolji užički gimnazijalac i student generacije na PMF-u, koji se izložio većem zračenju i sprečio katastrofu, preminuo.

O ovom događaju se po direktivama državnog vrha ćutalo decenijama, jer bi štetio ugledu Jugoslavije, pa samim tu i uzroci nesreće do danas nisu potpuno rasvetljeni.

 

Od važnih događaja u vezi sa Srbijom na ovaj dan izdvajamo još:

1903. godine osnovan je Muzej grada Beograda;

1920. godine rođen je pravnik, violinista i muzički pedagog Žarko Milanović;

1929. godine rođen je književnik i akademik Milorad Pavić;

1934. godine rođena je primabalerina i koreograf Dušanka Sifnios;

1941. godine počela su nacistička streljanja u Kraljevu;

1946. godine otvoreno je Narodno pozorište Toša Jovanović u Zrenjaninu;

1960. godine rođen je glumac Slavko Štimac;

1983. godine umro je slikar i profesor Mihailo Petrov;

1989. godine preminuo je srpski književnik i dopisni član SANU Danilo Kiš.

MK

MK

Fondacija Srpski Legat je osnovana sa ciljem da svojim aktivnostima očuva istoriju, tradiciju i kulturu Srbije i podseti na lepe i svetle trenutke srpske istorije kako bi inspirisali sadašnje i buduće građane Srbije, njihovo dostojanstvo i nacionalne vrednosti koje su vremenom potisnute i delimično zaboravljene.

Uzicka-gimnazija
Prethodni članak

Počela je sa radom Užička gimnazija

8246321b-514f-45a8-b8ae-bcb8abc4a407
Naredni članak

BOŽJI MLINOVI MELJU POLAKO ALI SIGURNO